Σιατίστης Παύλος: «Δεν μπορείς να δηλώνεις Έλληνας και να πρεσβεύεις το Ναζισμό»

Σιατίστης Παύλος: «Δεν μπορείς να δηλώνεις Έλληνας και να πρεσβεύεις το Ναζισμό»

Της Κατερίνας Μπακογιάννη, από το περιοδικό «Κ» της Κυριακάτικης Καθημερινής

Είναι ο πρώτος - αλλά και ο μοναδικός μέχρι σήμερα - ιεράρχης που με άρθρο του στο Διαδίκτυο επέλεξε να αρθρώσει λόγο αγάπης και διαμαρτυρίας κόντρα στις εκδηλώσεις μίσους τns Xρυσής Aυγής. Αφορμή αποτέλεσαν τα επεισόδια που εκτυλίχθηκαν έξω από το θέατρο Χυτήριο προ δεκαημέρου, όταν βουλευτές και οργανωμένα μέλη τns Χ.Α. επιτέθηκαν κατά θεατών και καλλιτεχνών. Eνας μητροπολίτης ήρθε και «έσωσε την παρτίδα» για την Εκκλησία την τελευταία στιγμή; Ή, αντίθετα, το ξέσπασμά του λειτουργεί σαν άλλοθι για τη σιωπή των πολλών, όταν μάλιστα άλλοι στην ιεραρχία δείχνουν να κλείνουν το μάτι πρoς το συγκεκριμένο κόμμα; Και, επίσης, τι συνιστά πολιτική και τι θεολογική παρέμβαση στη ζωή των πολιτών;
 
Τι σας ενοχλεί περισσότερο; Το ότι η Χρυσή Αυγή επιχειρεί να ταυτιστεί με την Ορθοδοξία ή η πολεμική της εναντίον των μεταναστών;
Όλα. Δεν μπορεί τέτοιοι άνθρωποι να παρουσιάζονται ως υπερασπιστές τnς Ορθοδοξίας. Πως μπορεί να είναι χριστιανός εκείνος ο oποίος προσβάλλει τον Χριστό στο πρόσωπο των μεταναστών; Πως μπορώ εγώ ως χριστιανός, να συνυπάρχω με τη Χρυσή Αυγή και τις πρακτικές τns, οι οποίες πηγάζουν από την ιδεολογία τns; Σε μια τέτοια προοπτική έχω ακυρώσει το Ευαγγέλιο και την πίστη μου.

Εχετε σκεφτεί ποια θρησκευτική διαπαιδαγώγηση οπλίζει αυτούς τους ανθρώπους με τέτοιο μίσος;
Αυτό που τους οπλίζει με μίσος είναι το ναζιστικό τους φρόνημα. Αυτό δεν το έκρυψαν ούτε στα λόγια τους ούτε στα έργα τους. Ο υπουργός Προπαγάνδας του Χίτλερ έλεγε τότε: «Κατάρα στο έλεος και στη συμπάθεια. Φανείτε σκληροί, φανείτε ανελέητοι». Και φάνηκαν και σκληροί, και ανελέητοι. 

Δεν ευθύνονται και κάποιοι ιεράρχες με τον μισαλλόδοξο λόγο τους;
Θέλω να πιστεύω ότι δεν καλλιεργεί το μίσος συνειδητά κανένας, γιατί το μίσος ακυρώνει την πίστη. 

Δεν ευθύνεται και η Εκκλησία που το τρίπτυχο Πατρίς-Θρησκεία-Οικογένεια έχει γίνει απωθητικό για μια μερίδα του κόσμου;
Το έχει πει πάρα πολύ ωραία ο Ελύτης με το «Ελλάς Ελλήνων Χριστιανών». Πήραμε τρεις λέξεις και τις πυροβολήσαμε. Αυτό το έκανε η δικτατορία. Αυτό γίνεται λοιπόν και σήμερα από κάποιους και έρχεται η Χρυσή Αυγή και εκμεταλλεύεται την κατάσταση. Αλλά δεν μπορείς να δηλώνεις Ελληνας και να πρεσβεύεις το ναζισμό. Θα πρέπει να έχεις ακρωτηριάσει την ιστορική σου μνήμη. 

Η ιστορική μας μνήμη δεν μας θυμίζει και ότι στη χούντα πολλοί ιερείς απλώς «διάβαζαν»;
Όχι όλοι. Είναι πολλοί που δεν «διάβαζαν». Αλλά και πάρα πολλοί από τους πολιτικούς που μετέπειτα έκαναν τους προοδευτικούς ήταν όχι απλώς φοβισμένοι, αλλά φρόντιζαν να κάνουν και παρέα με παράγοντες του καθεστώτος. 

Δεν θα έπρεπε να είχαν βρεθεί και άλλοι ιεράρχες να μιλήσουν δημόσια σήμερα εναντίον της Χρυσής Αυγής;
Δεν αισθάνομαι καθόλου μόνος, διότι από την ημέρα που δημοσιεύτηκε η παρέμβασή μου δέχτηκα πάρα πολλά τηλεφωνήματα από ιερείς, των οποίων η κοινή συνισταμένη ήταν ότι επιτέλους κάποιος είπε τα πράγματα με το όνομα τoυς. 

Αλλά σας συγχαίρουν κατ' ιδίαν και όχι δημόσια;
Μπορεί να μην τα λένε στο Ιντερνετ, αλλά τα λένε στον κόσμο. 

Οταν μάλιστα επικρατεί σύγχυση για τις απόψεις της Εκκλησίας, με ενέργειες όπως του μητροπολίτη Πειραιώς, ο οποίος βρέθηκε στο ίδιο αστυνομικό τμήμα με βουλευτές της Χρυσής Αυγής για να καταθέσει μήνυση εναντίον των συντελεστών της παράστασης «Corpus Christi»;
Αυτή είναι η φωνή η δική μου, άλλη είναι η φωνή του Αγίου Πειραιώς, κάποια είναι μια τρίτη φωνή. Οι καταστάσεις ζυμώνονται και πιστεύω ότι δεν είναι μακριά η μέρα που θα υπάρξει πιο επίσημη συνοδική αντιμετώπιση του προβλήματος.

Δεν πρέπει να πάρει θέση ο Αρχιεπίσκοπος; 
Νομίζω ότι ο Αρχιεπίσκοπος έχει πάρει θέση. Δεν κατηγορήθηκε ο Αρχιεπίσκοπος για τα συσσίτια που κάνει; Και τι απάντησε; Πως «εγώ δεν είδα πουθενά στο Ευαγγέλιο ότι πρέπει να βοηθάω τους Έλληνες και όχι τους ξένους». 

Από την άλλη, δεν κινδυνεύετε τώρα εσείς να κατηγορηθείτε ότι ανοίξατε πολιτικό διάλογο με ένα κόμμα;
Εγώ δεν πολιτικολογώ εναντίον της Χρυσής Αυγής. Θεολογώ. Και λέω ότι δεν μπορούν να ταυτίζονται με την Εκκλησία και με τον Χριστό, διότι καταπατούν το Ευαγγέλιο και το θέλημά Του καθημερινά. Η Εκκλησία δεν χρειάζεται να πολιτικολογεί. Διότι η θεολογία της είναι πολύ πιο σκληρή από την οποιαδήποτε πολιτική τοποθέτηση. 

Αρα είστε υπέρ των πολιτικών παρεμβάσεων εκ μέρους των ιεραρχών; Τι σημαίνει πολιτική;
Πολιτική είναι η ζωή της πόλης. Η ζωή των πολιτών. Δεν έχει λόγο η Εκκλησία για τη ζωή των πολιτών; Αν υπάρχει κάποιος σήμερα που φροντίζει τους πολίτες, είναι η Εκκλησία. Εάν δεν υπήρχε η Εκκλησία, θα είχε γίνει προ πολλού κοινωνική έκρηξη. 

Μήπως, όμως, η οικονομική κρίση είναι μια ευκαιρία να χωριστεί το κράτος από την Εκκλησία και να πάψει να μισθοδοτεί τους κληρικούς;
Εμείς δεν έχουμε πρόβλημα με το διαχωρισμό. Αλλά η Εκκλησία αυτήν τη στιγμή δεν μπορεί να συντηρηθεί από μόνη της οικονομικά, γιατί το 96% της περιουσίας της το έχει δώσει στο κράτος. Θα πρέπει η Πολιτεία να επιστρέψει στην Εκκλησία την περιουσία της. Κατά τα άλλα, όχι απλώς δεν έχω αντίρρηση, αλλά και εύχομαι να γίνει αυτός ο διαχωρισμός. Θα είμαστε ελεύθεροι αύριο. Δεν θα μας απειλεί η Πολιτεία. Γιατί εγώ μπορεί να μη φοβάμαι. Μπορεί όμως ένας παπάς που έχει ανάγκη από το μισθό που παίρνει να φοβάται. Και να μη μιλάει. Το κράτος φοβάται μια ελεύθερη και ζώσα Εκκλησία. 

Είστε υπέρ των δημόσιων παρεμβάσεων και για άλλα θέματα της ζωής των πολιτών, όπως είδαμε πρόσφατα την 
παρέμβαση ιεράρχη για τη σεξουαλικότητα και τον στοματικό έρωτα;

Νομίζω ότι υπάρχουν θέματα τα οποία μπορεί να συζητήσει κανείς σε επιστημονικό και ανθρώπινο επίπεδο, αλλά πιστεύω ότι υπάρχουν θέματα που δεν χρειάζονται δημοσιότητα. Εγώ δεν θα έβγαζα ένα τέτοιο κείμενο, παρόλο που έχω απόψεις για όλα τα θέματα, γιατί εδώ και τριάντα χρόνια ζω και κουβεντιάζω με vέους ανθρώπους. 

Και δεν θα μας πείτε τι τους λέτε;
Εγώ θα έλεγα πως, όταν διαχωρίζεται η σεξουαλικότητα από την αγάπη και γίνεται μόνο ένα κυνήγι ηδονής, εκεί υπάρχει πρόβλημα. 

Τώρα, στην παρέλαση της 28ης Οκτωβρίου φοβάστε παρατράγουδα;
Δεν φοβάμαι. Οχι ότι τα αποκλείω. Διότι με απειλούν. Δεν με πειράζει όμως. Tους είπα: Θέλετε να με δείρετε, δείρτε με. Απλώς θα επιβεβαιώσετε πόσο δίκιο έχω. 

Μη ορθόδοξος μετανάστης μαθητής έχει, κατά την άποψή σας, το δικαίωμα να σηκώσει την ελληνική σημαία; 
Για μένα, ναι. Θεωρώ τιμή για τον τόπο μου να έρχεται ένας ξένος και να μου λέει: «Θεωρώ και εγώ τιμή να κρατήσω την ελληνική σημαία». 

Εν τέλει, πιστεύετε ότι θα έπρεπε να είχε απαγορευτεί η παράσταση «Corpus Christi»;
Δεν μπορώ να ταυτίσω τη χυδαιότητα με την τέχνη. Θα ήθελα να περιφρονηθεί αυτή η παράσταση. Αλλά δεν είμαι υπέρ της λογοκρισίας. 

Οπότε έκανε λάθος και η διοίκηση της ΕΡΤ να λογοκρίνει το φιλί δύο ομοφυλόφιλων σε μια σειρά του BBC;
Δεν θα με ενοχλούσε εάν παρουσιαζόταν. Δηλαδή μόνο αυτή η σκηνή έβλαψε την τηλεόραση;